BHXH 2025: 5 Thay Đổi Quan Trọng Doanh Nghiệp Phải Cập Nhật Ngay Vào Bảng Lương
Luật BHXH 2024 có hiệu lực từ 01/07/2025 — nếu bảng lương của bạn chưa phản ánh những thay đổi này, doanh nghiệp đang chịu rủi ro truy thu và phạt hành chính mỗi ngày.
Không phải đến khi có đoàn thanh tra mới biết mình đang sai. Nhiều HR Manager và C&B đã cập nhật nhưng bỏ sót những điều khoản kỹ thuật quan trọng — đặc biệt là phần mức trần BHXH mới, đối tượng bắt buộc mở rộng và thay đổi về BHXH một lần.
Dưới đây là 5 thay đổi BHXH 2025 quan trọng nhất mà bộ phận C&B cần kiểm tra ngay trong bảng lương hiện tại.
Mở rộng diện bắt buộc: lao động không trọn thời gian, chủ hộ kinh doanh
Luật BHXH 2024 (hiệu lực 01/07/2025) bổ sung vào diện tham gia BHXH bắt buộc: người làm việc không trọn thời gian có tiền lương trong tháng bằng hoặc cao hơn tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất (điểm l khoản 1 Điều 2) và chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh (điểm m khoản 1 Điều 2). Luật cũng ghi rõ: hợp đồng mang tên gọi khác nhưng có nội dung về việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên vẫn thuộc diện bắt buộc (điểm a khoản 1 Điều 2).
Lưu ý: hợp đồng lao động từ đủ 01 tháng trở lên đã thuộc diện đóng BHXH bắt buộc từ 01/01/2018 — không phải điểm mới của Luật 2024, nhưng vẫn là lỗi hay gặp khi rà soát.
Mức trần BHXH/BHYT = 50.600.000 đ/tháng (từ 01/07/2026)
Luật BHXH 2024 dùng “mức tham chiếu” (Điều 7) thay cho “mức lương cơ sở” trong tính toán BHXH. Từ 01/07/2026, mức tham chiếu = 2.530.000 đ/tháng (Nghị định 161/2026/NĐ-CP); trước đó là 2.340.000 đ/tháng.
Mức trần đóng BHXH và BHYT = 20 × mức tham chiếu (điểm đ khoản 1 Điều 31) = 50.600.000 đ/tháng từ 01/07/2026 (trước 01/07/2026: 46.800.000 đ). Phần lương vượt trên mức này không tính đóng BHXH, BHYT (chỉ đóng đến 50,6 triệu).
Mức trần BHTN = 20 × lương tối thiểu vùng cho mọi đối tượng (từ 01/01/2026)
Với doanh nghiệp (tiền lương do người sử dụng lao động quyết định), trần đóng BHTN vẫn là 20 × lương tối thiểu vùng như trước. Điểm mới từ 01/01/2026 (khoản 2 Điều 34 Luật Việc làm 2025) là trần này được áp dụng chung cho mọi đối tượng — kể cả người hưởng lương theo chế độ do Nhà nước quy định, trước đây dùng 20 × lương cơ sở. Mức trần tính ra tiền tăng theo lương tối thiểu vùng 2026 (Nghị định 293/2025/NĐ-CP).
| Vùng | Lương TT vùng 2026 | Mức trần BHTN |
|---|---|---|
| Vùng I | 5.310.000 đ | 106.200.000 đ |
| Vùng II | 4.730.000 đ | 94.600.000 đ |
| Vùng III | 4.140.000 đ | 82.800.000 đ |
| Vùng IV | 3.700.000 đ | 74.000.000 đ |
BHXH một lần: điều kiện «sau 12 tháng» chỉ còn cho người đã đóng trước 01/07/2025
Từ 01/07/2025, người lao động đã chấm dứt tham gia BHXH chỉ được hưởng BHXH một lần khi thuộc một trong các trường hợp tại khoản 1 Điều 70 Luật BHXH 2024: đủ tuổi hưởng lương hưu mà chưa đủ 15 năm đóng; ra nước ngoài để định cư; đang mắc một trong các bệnh ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS; suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên hoặc khuyết tật đặc biệt nặng.
Trường hợp nghỉ việc rồi rút: người lao động có thời gian đóng BHXH trước ngày 01/07/2025, sau 12 tháng không thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc mà cũng không tham gia BHXH tự nguyện, và có thời gian đóng chưa đủ 20 năm (điểm đ khoản 1 Điều 70). Người chỉ bắt đầu đóng từ 01/07/2025 trở đi không thuộc trường hợp này.
Điều này ảnh hưởng đến quy trình thủ tục khi nhân viên nghỉ việc — HR cần tư vấn đúng cho nhân viên thay vì để họ tự hiểu sai quy định và khiếu nại về sau.
Lương hưu: thời gian đóng tối thiểu giảm từ 20 năm xuống 15 năm
Từ 01/07/2025, người lao động nghỉ việc có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên được hưởng lương hưu khi đủ điều kiện về tuổi (khoản 1 Điều 64 Luật BHXH 2024), thay vì 20 năm như trước.
Lưu ý về thai sản (điều kiện không phải điểm mới): lao động nữ sinh con phải đóng BHXH bắt buộc từ đủ 06 tháng trong 12 tháng liền kề trước khi sinh (khoản 2 Điều 50); nếu đã đóng từ đủ 12 tháng mà phải nghỉ việc dưỡng thai theo chỉ định thì chỉ cần từ đủ 03 tháng trong 12 tháng trước sinh (khoản 3 Điều 50). Luật không có điều kiện riêng cho con thứ hai.
Tổng Hợp: Tỷ Lệ Đóng BHXH 2026 Hiện Hành
| Loại bảo hiểm | NLĐ đóng | NSDLĐ đóng | Tổng |
|---|---|---|---|
| BHXH (Hưu trí, Tử tuất) | 8% | 14% | 22% |
| BHXH (Ốm đau, Thai sản) | 0% | 3% | 3% |
| BHXH (TNLĐ, Bệnh nghề nghiệp) | 0% | 0,5% | 0,5% |
| BHYT | 1,5% | 3% | 4,5% |
| BHTN | 1% | 1% | 2% |
| Cộng | 10,5% | 21,5% | 32% |
| KPCĐ (tính riêng) | — | 2% | 2% |
⚠️ Chi phí thực tế NSDLĐ: 21,5% BHXH/BHYT/BHTN + 2% KPCĐ = 23,5% trên quỹ lương đóng BHXH. Ví dụ: lương hợp đồng 12 triệu → tổng chi phí thực tế = 14.820.000 đ/người/tháng.
CorePayroll Tự Động Hóa BHXH Như Thế Nào?
Mỗi lần pháp luật thay đổi, C&B phải thủ công cập nhật công thức trong Excel — rủi ro bỏ sót luôn hiện diện. CorePayroll giải quyết vấn đề này theo hướng khác:
- Cập nhật pháp lý tự động: Tỷ lệ BHXH, mức trần, mức sàn được cập nhật theo từng Luật/Nghị định mới — không phụ thuộc vào việc C&B có đọc thông tư mới không.
- Mức trần theo từng vùng: Hệ thống tự nhận biết vùng lương từng nhân viên (I/II/III/IV) và áp đúng mức trần BHXH và BHTN tương ứng.
- Đối tượng bắt buộc tự động: Khi nhân viên ký HĐLĐ từ 1 tháng, hệ thống tự cờ đỏ nhắc thiết lập BHXH — không cần nhớ kiểm tra thủ công.
- Audit trail đầy đủ: Mọi thay đổi trong bảng lương, BHXH đều có log người thực hiện và thời gian — sẵn sàng cho thanh tra bất kỳ lúc nào.
Kiểm Tra Bảng Lương Của Bạn Với CorePayroll
Chúng tôi sẽ demo quy trình tính lương + BHXH tự động theo đặc thù doanh nghiệp bạn. 30 phút — miễn phí — không cam kết.
Đặt lịch tư vấn ngay →
Thông tin trong bài mang tính tham khảo. Doanh nghiệp nên tham vấn chuyên gia pháp lý lao động cho trường hợp cụ thể.
Nguồn: Luật BHXH 2024 (41/2024/QH15); Luật Việc làm 2025; Nghị định 293/2025/NĐ-CP; Nghị định 161/2026/NĐ-CP; thuvienphapluat.vn
CorePayroll — phần mềm tính lương thuộc hệ sinh thái CoreHRM.
Saigon Tâm Điểm · 21 Huỳnh Tịnh Của, Phường Xuân Hòa, TP. HCM · 028 66 83 55 57
